Thân tặng tuổi thơ tôi!
Trong cuộc đời, bất cứ ai đó cũng có một dòng sông của riêng mình, dòng sông chứa đựng giấc mơ, nỗi lòng và những khát khao tuổi nhỏ, dòng sông kỷ niệm một thời. Thật may mắn cho tôi vì được sinh ra ở một vùng quê có cả sông cả biển. Biển dập dềnh, ầm ào phía trước, sông lững lờ, hiền hòa phía sau, như một sự sắp xếp hài hòa của tự nhiên.
Dòng sông quê tôi không được rộng lớn và bồi đắp nhiều phù sa như các dòng sông khác nhưng nó mang nét bình yên của ngàn xưa mà ít dòng sông nào có được.
Sông quê tôi nhỏ, nước xanh, ít vũng sâu nên lũ trẻ chúng tôi tha hồ tắm táp mà không sợ bị đuối nước. Ven hai bờ sông hoa cúc dại cùng hoa xuyến chi nở lấp loáng mặt sông trông thật đẹp.
Suốt cả mùa hè, tôi gắn bó với dòng sông như người bạn thân thiết không rời, khi thì bắt chim, khi thì đi câu cáy. Loài cáy (một loài cua nhỏ, sống gần mép nước). Chúng đào hang và thường ra khỏi hang sưởi nắng. Loài này rất dát người. Chúng tôi phải dùng cần câu là một đoạn tre dài, mồi câu là giun đất hoặc châu chấu. Bao giờ tôi cũng là đứa đầy giỏ trước nhất. Thịt cáy ăn hơi kháy nhưng kho tương thì rất ngon.
Mùa lũ về, chúng tôi lại rủ nhau đi giăng lưới bắt cá. Cá tràn ra các ruộng lúa, ruộng khoai. Những rãnh nước chảy vào các chân ruộng. Từng con cá rô căng tròn, béo núc lăn lóc dưới mặt nước xâm xấp. Cá rô là loài cá thích nhảy ngược dòng nước mỗi khi có mưa hoặc lũ tràn. Rồi cá lóc, cá mương, cá đối…loại nào cũng có thể tìm thấy vào mùa này.
Chúng tôi giăng lưới ở các rãnh thoát nước, trước cửa cống vì ở những chỗ này cá rất nhiều. Có khi may mắn còn bắt được cả ba ba, rùa.
Tuổi thơ trôi qua êm đềm như dòng sông ấy. Bao nhiêu kỷ niệm, bao nhiêu nỗi niềm đã trôi theo những con sóng nhỏ ra tận lòng biển lớn. Dòng sông ngụp lặn trong cả tuổi thơ tôi. Bây giờ ở nơi xa, thèm được cái cảm giác trần truồng tuổi nhỏ lao vào dòng nước xanh mát, trở về với tuổi thơ một thời.
Nhưng dòng sông nay đã khác rồi. Qua thời gian đất bồi cộng với đời sống dân cư phát triển, dòng sông không còn cái vẻ hoang sơ cổ tích như xưa nữa. Bờ bãi ít nhiều thay đổi khác xưa. Cái màu xanh hoang dại cũng chẳng còn… Nhưng dòng sông kỷ niệm thì còn mãi, chảy mãi trong tôi. Nơi phố thị nhộn nhịp, tôi mơ hồ nghe tiếng sóng dập dềnh của dòng sông vỗ vào tiềm thức, mơ hồ trông thấy một cánh hoa cúc dại lững lờ trôi…
HOÀNG NGHĨA
