Văn hoá

Lễ nghi từ Đông sang Tây

14/04/2012 07:20 GMT+7 Google News

(TT&VH Cuối tuần) - Cùng lúc, lễ Thanh minh diễn ra ở châu Á và lễ Phục sinh ở các nước châu Âu trong tuần lễ vừa rồi, với nhiều nghi thức và câu chuyện thú vị.

Thanh minh trong tiết tháng 3

520 triệu người Trung Quốc đã đi lễ Thanh minh năm nay, vào ngày 4/4 dương lịch, và may mắn không có tai nạn lớn hay vụ kẹt xe đáng tiếc nào xảy ra như các năm trước, theo lời Bộ Nội vụ nước này. Con số trên, tăng 15% so với năm ngoái, thống kê được từ 150 khu nghĩa trang lớn trên khắp cả nước do Bộ này quản lý. Ngoài việc chăm sóc mồ mả ông bà và các thành viên quá cố trong gia đình, hơn 10.000 người cũng đã tham dự một buổi lễ ở tỉnh Sơn Tây trong tuần trước để tưởng niệm Hoàng đế, người được cho là sáng lập nền văn minh Hoa Hạ và ông Tổ của mọi người Hán.

Khói hương nghi ngút ở một nghĩa trang thành phố Tấn Giang,
tỉnh Phúc Kiến, Trung Quốc nhân ngày Thanh minh 4/4

Lễ Thanh minh cũng đã khơi lên những tranh cãi. Ở Thiên Tân, một thành phố 13 triệu dân phía nam Bắc Kinh, chẳng hạn. Trong khi chính quyền đang cố gắng vận động người dân một cách sống xanh mới: bỏ tro cốt của những người thân yêu vào bình rồi chôn xuống đất, thì với truyền thống Á Đông, việc chôn cất dưới đất vẫn được ưu tiên hơn.

Trong dịp Thanh minh, 100 gia đình ở Thiên Tân đã tham dự một đám tang tập thể cùng chôn cất những người thân yêu sau hỏa táng. Không như những khu nghĩa địa rộng hàng cây số vuông, nghĩa trang Yong’an chỉ có 400m2 đất cỏ và 200m hồ nước. Các bình đựng tro được làm bằng chất liệu sinh học dễ dàng tan biến vào đất và nước trong vòng 3-6 tháng sau khi chôn.

“Không ô nhiễm, không tốn đất đai và những người quá cố có thể sống mãi trong lòng đất mẹ”, Tan Yun, giám đốc nghĩa trang, quảng cáo. Hơn 1.000 người đã yên nghỉ ở khu đất nhỏ bé này. Tuy nhiên, bất chấp các lợi ích thực tế, nhiều gia đình Trung Quốc vẫn không thích hỏa táng người thân. Họ sẵn sàng bỏ nhiều tiền cho đám tang, mua những miếng đất nghĩa trang đắt giá và hợp phong thủy ở một đất nước mà tầm quan trọng của việc tang chế đã ăn sâu hàng thiên niên kỷ do ảnh hưởng Khổng học.

Bà Zhou Shufen, 80 tuổi, quê Tứ Xuyên, cũng đã chọn cho mình một chỗ chôn cất ở đây, nhưng vấp phải sự phản đối quyết liệt từ ba người con. Họ nghĩ rằng việc hỏa táng khiến tang lễ trở nên quá sơ sài và sẽ là bất hiếu nếu chôn cất mẹ đơn giản như vậy.

Vấn đề càng nhức đầu ở một siêu đô thị như Thượng Hải. Phần đất quy hoạch cho nghĩa trang 666ha của thành phố đã dùng hết một nửa và phần còn trống sẽ kín chỗ trong 20 năm nữa khi mỗi năm lại có 110.000 người qua đời ở đô thị này. Hỏa táng và tang lễ thân thiện với môi trường trở thành một nhu cầu cấp bách. Nhiều tỉnh, như Tứ Xuyên, Chiết Giang, Sơn Đông… đã có hẳn chương trình trợ cấp kinh phí và miễn phí cho các gia đình làm tang lễ xanh.

Cũng trong lễ Thanh minh, nghi thức đốt vàng mã gần như là không thể thiếu ở Trung Quốc. Năm nay, trong khi các món đồ truyền thống vẫn được tiêu thụ mạnh, khỉ, bánh trái, nhà cửa hay quần áo giấy, thì thời đại internet đã sản sinh ra nhiều món vàng mã độc chiêu. Những phiên bản iPhone thời thường, các chiếc xe giấy hiệu Ferrari và Lamborghini làm giống y như thật, túi xách, biệt thự và thậm chí cả những búp bê giấy mặc bikini, đều có thể tìm thấy trên trang mạng mua hàng trực tuyến Taobao.com vào dịp Thanh minh. Một phụ nữ làm nghề vàng mã ở thành phố Trùng Khánh nói họ bán các búp bê bồ nhí bằng giấy với giá 20 tệ (3,2USD). “Biệt thự, xe hơi, điện thoại di động, bồ nhí, người ta nghĩ ra được cái gì thì chúng tôi làm cái đó”, một nghệ nhân vàng mã giấu tên nói.

Một câu chuyện cười rất hay đã phát sinh từ những món đồ thời thượng này. “Làm sao ông già tớ biết xài thứ này, ổng đã chết 20 năm trước”, một khách hàng hỏi về mẫu iPhone vàng mã. “Lo gì. Có Steve Jobs ở đó mà”, người bán hàng trả lời.

Lễ Phục sinh

Khi Mặt trời lên vào ngày Chủ nhật trước ở nghĩa trang của người Moravia ở Winston-Salem, thành phố thuộc bang North Carolina, Hoa Kỳ, 310 nhạc công chơi kèn túi, kèn tuba và trombon đã cùng đồng diễn trong khi hàng nghìn người khác ca vang bài Hallelujah, ngợi ca Chúa ở một trong những nghi thức lễ Phục sinh lâu đời nhất nước Mỹ, có từ thời chiến tranh giành độc lập.

Giáo hoàng Benedict XVI đọc bài diễn văn Urbi Et Orbi nhân lễ Phục sinh ở Vatican

Nổi tiếng với thuốc lá, giáo dục sau đại học và bánh vòng Krispy Kreme, Winston-Salem đã có lễ Phục sinh đón mặt trời mọc lần thứ 240 trong lịch sử thành phố, một truyền thống không hề gián đoạn bất chấp mưa gió, nhiệt độ dưới không hay cuộc nội chiến Mỹ. “Để tập hợp 8.000-10.000 người cùng nhau trong bầu không khí thiêng liêng này thật là điều ấn tượng”, I.B.Southerland, một thành viên của Hội thánh Moravia tổ chức và điều hành 160 người giữ trật trự giúp các đám đông đi diễu hành đẹp mắt qua những con đường nhỏ hẹp ở nghĩa trang God’s Acre, nói.

Đây có lẽ là một trong những lễ hội lớn nhất và lâu đời nhất ở Mỹ, bắt đầu từ những ngày bình minh của giáo hội Moravia, có mặt ở Tân thế giới vào thế kỷ 18, tập trung ở thành phố giờ được gọi là Old Salem, với vỉa hè bằng gạch và những tòa nhà từ thời thuộc địa. Mỗi ngày trong tuần lễ Phục sinh, người Moravia đều có thánh lễ, với các nghi thức rất giống lễ Thanh minh, lau chùi và làm sạch các bia mộ, nghĩa trang và nhà thờ. “Đây là ngày đẹp nhất trong năm”, Andrew Halverson, người chỉ huy dàn kèn đồng ở nhà thờ Ardmore, nói với các nhạc công. “Lễ Phục sinh là thời gian tuyệt vời nhất năm, vì nhiều lý do”.

Những người Thiên Chúa giáo khắp nước Mỹ và trên toàn thế giới ăn mừng ngày Chúa Jesus phục sinh vào hôm Chủ nhật, với tất cả hy vọng về một khởi đầu mới sau nhiều năm khó khăn. “Xin Chúa phục sinh mang đến hy vọng cho Trung Đông và có thể khiến mọi nhóm sắc tộc, văn hóa và tôn giáo trong vùng cùng nhau hợp tác vì những điều tốt đẹp chung và vì nhân quyền”, Giáo hoàng Benedict XVI nói trong bài phát biểu lễ Phục sinh truyền thống Urbi et Orbi (tiếng Latin có nghĩa là: Cho thành Roma và cho thế giới).

Ở Texas, một linh mục so sánh giáo hoàng với một cầu thủ bóng đá Mỹ, khi ngôi sao của đội New York Jets, Tim Tebow, cũng lôi kéo được một đám đông 15.000 người Tin lành tới hành lễ ở nhà thờ nhân dịp Phục sinh. “Với Thiên Chúa giáo, lúc này là giáo hoàng và Tebow”, linh mục Joe Champion nói. “Chúng tôi không có đủ chỗ cho giáo dân”.

Tại Jerusalem, hàng nghìn người Thiên Chúa giáo tụ tập đón lễ Phục sinh ở những nhà thờ thiêng liêng nhất của đạo. Lần lượt Công giáo rồi Tin lành thay nhau hành lễ trong nhà thờ Sepulcher, được xây dựng trên khu đất mà Chúa Jesus bị đóng đinh trên thập giá và được chôn cất. Hàng nghìn quả trứng Phục sinh cũng đã được đập vỡ, như một biểu tượng của sự hồi sinh của Chúa Jesus.

Tuổi hạnh phúc nhất

Chúa Jesus bị hành hình ở tuổi 33 và những người có niềm tin tôn giáo tin vào sự Phục sinh của ngài có thể thấy thú vị với một cuộc thăm dò dư luận mới đây tiến hành ở Anh. Câu hỏi rất đơn giản: Ở tuổi nào bạn hạnh phúc nhất. Và câu trả lời là 33.

Katie Holmes rạng rỡ ở tuổi 33

Theo trang web Friends Reunited, 70% người được hỏi tuổi trên 40 nói họ tìm thấy hạnh phúc đích thực vào năm 33 tuổi. “Độ tuổi đó là đủ thời gian để quên đi thời niên thiếu thơ ngây và những rồ dại học trò, nhưng vẫn chưa mất đi nhiệt tình và năng lượng của tuổi trẻ”, nhà tâm lý học người Mỹ Donna Dawson bình luận. “Sự hồn nhiên không còn, nhưng cảm nhận về thực tế của chúng ta được pha trộn với sự hy vọng lớn lao, một tinh thần có thể làm được và một lòng tin lành mạnh vào tài năng và khả năng của chúng ta”.

Christine Possemato, một thanh niên 35 tuổi ở Springfield, New Jersey, thì có cách giải thích thực tế và đơn giản hơn nhiều: “Đó là do đời sống tình dục, rõ ràng là như thế. Khi đó bạn đang ở phong độ đỉnh cao, đầy tự tin và có thể thu hút những người yêu trẻ hơn”. Ngoài Chúa Jesus, nhiều nhân vật tên tuổi khác cũng có kỷ niệm với tuổi 33. Năm 1836, nhà thơ Ralph Waldo Emerson đã xuất bản tiểu luận để đời Nature (Tự nhiên) ở tuổi 33. Năm 1928, Amelia Earnhardt trở thành người phụ nữ đầu tiên một mình lái máy bay vượt Đại Tây Dương cũng ở tuổi 33. Những ngôi sao lớn 33 tuổi hiện giờ đều sống rất hạnh phúc, như Jennifer Love Hewitt hay Katie Holmes.

Cũng trong cuộc thăm dò, chỉ 6% nói những năm hạnh phúc nhất là thời học đại học, và 16% cho rằng đó là thời thơ ấu.

Hải Minh (tổng hợp)

Cùng chuyên mục

Có thể bạn quan tâm

Đọc thêm