Văn hóa toàn cảnh

GS cổ văn Bùi Duy Tân đã về với cổ nhân

Thứ Hai, 02/11/2009 11:45

(TT&VH) - GS-NGND Bùi Duy Tân, một trong những chuyên gia đầu ngành về văn học cổ Việt Nam đã trút hơi thở cuối cùng lúc 5h15 phút, ngày 31 tháng 10 năm 2009 tại Bệnh viện Hữu Nghị Hà Nội.

Sinh ngày 20/10/1932, tại huyện Kim Bảng, Nam Hà, GS Bùi Duy Tân là một nhà giáo giàu kinh nghiệm. Với trên 40 năm chuyên nghiên cứu và giảng dạy văn học Việt Nam từ thế kỷ X đến đầu thế kỷ XVIII, GS Bùi Duy Tân được giới học thuật trân trọng đánh giá là một trong những chuyên gia lão thành về lĩnh vực này.

Với trên 20 cuốn chuyên khảo đã xuất bản từ năm 1964 cho đến trước khi trái tim ngừng đập, Bùi Duy Tân đã đi trọn một hành trình tìm kiếm những giá trị vĩnh hằng mà cổ nhân gửi gắm cho hậu thế qua những áng văn chương. Hành trình tìm kiếm bền bỉ và đầy trân trọng của ông như đã được cổ nhân tiếp sức và đền công trên mỗi trang, mỗi dòng viết. Hàng loạt tác gia văn học cổ đã được ông tìm đến, lật từng trang cổ thi, với sự tra cứu tỷ mỷ và với tấm lòng ngưỡng mộ cổ nhân, ông đã đưa ra những kiến giải, nhận định mới, khiến các bạn bè trong giới phải ghi nhận. Đó là Sái Thuận, nhà thơ lớn đất cổ Kinh Bắc, là Trạng Bùng Phùng Khắc Khoan, là Diên Hà Lê Quý Đôn, là Ức Trai Nguyễn Trãi, Nguyễn Bảo, là Trạng Trình Nguyễn Bỉnh Khiêm, là hoàng đế Lê Thánh Tông, Thư Hiên Nguyễn Tông Quai...

Bùi Duy Tân viết không nhiều. Ông cũng không viết nhanh. Nhưng mỗi trang viết của ông đều chứa chất trong đó những suy ngẫm về cổ nhân,và thấm đẫm sức lao động miệt mài của một nhà khảo cứu tâm huyết. Ông viết như trò chuyện với người xưa, như một tri ân với những người hiền thuở trước. Văn chương cổ là thứ văn chương chở đạo - đạo của người quân tử. Tìm hiểu, nghiên cứu, nghiền ngẫm, nối dõi văn chương của người xưa, với Bùi Duy Tân chính là cách học theo đạo của người quân tử.

GS Bùi Duy Tân luôn luôn mong muốn mọi người và nhất là học trò của mình hiểu đúng người xưa. Ông kiên trì với việc trả lại sự thật lịch sử cho tác giả bài thơ Nam quốc sơn hà. Ông chứng minh bằng hàng chục thư tịch cổ và truyền thuyết để thấy rằng tác giả bài thơ này là vô danh chứ không phải của Lý Thường Kiệt như nhiều người vẫn nghĩ. Và ông khẳng định đây là hiện tượng sáng tác tập thể về đề tài đất nước, khẳng định nền độc lập tự chủ của dân tộc. Bùi Duy Tân đã đưa ra cách hiểu đúng với câu thơ của Lê Thánh Tông viết về Nguyễn Trãi: “Ức Trai tâm thượng quang khuê tảo”, trước đây vẫn được dịch và hiểu là: “Ức Trai lòng sáng như sao Khuê”, nay, nên được dịch và hiểu là: “Lòng Ức Trai rạng tỏa văn chương” (do chữ Khuê là tên ngôi sao biểu tượng văn chương, Tảo là loài rong biển, có nghĩa rộng là màu vẻ đẹp đẽ).

GS Bùi Duy Tân đã đào tạo được nhiều học trò giỏi. Ông hướng dẫn thành công 6 nghiên cứu sinh bảo vệ luận án tiến sĩ. Các học trò của ông vẫn đang noi theo chí của ông, đều đang trên hành trình tìm kiếm những giá trị vĩnh hằng mà cổ nhân đã nặng lòng gửi gắm. GS Bùi Duy Tân vẫn thường nói với học trò mình rằng, mỗi khi ngồi vào bàn viết, khi đặt bút viết là phải như thấy người xưa (và cả các học giả nghiêm cẩn đời nay) đang dõi theo từng câu văn, từng nhận định của mình. Khi ấy, mỗi lời văn, mỗi nhận định cần phải khách quan và nghiêm cẩn.

Xin kính chúc thầy ngàn thu thanh thản yên nghỉ giữa vùng non nước sông Châu núi Đọi yên bình, cùng những người hiền thuở trước. Và xin nguyện mỗi lần ngồi vào bàn viết là như thấy thầy đang dõi theo mỗi trang chữ, dòng văn...

TS Nguyễn Xuân Diện

Tìm hiểu thêm:

0 thích.

Bình luận (2)

Tất cả | Top Like | Top Dislike

xin thanh that cam on thay!1nguoi thay vo cung dang kinh! kinh chuc thay duoc yen giac ngu ngan thu

lethihang (lethihang1989@gmail.com) (05:19 03/11/2009)

0 người thích bình luận này. 0 không thích.

Xin thành kính được thắp một nén hương tưởng nhớ đến THÀY, người THÀY đã hướng dẫn Luận văn tốt nghiệp Đại học Ngữ Văn cho em với tựa đề: "Giai thoại và sấm ký Trạng Trình Nguyễn Bỉnh Khiêm"

hoàng mạnh hà (xuanhai6789@yahoo.com) (03:32 02/11/2009)

0 người thích bình luận này. 0 không thích.

Gửi bình luận

Họ tên bạn:
Email:
	Chọn Avatar
Nội dung:

Trang bình luận

Tin mới

Các tin đã đăng

Café sáng mùa đông

Đọc nhiều nhất

Bình chọn

Điều khiến bạn không thích nhất ở các lễ hội địa phương diễn ra sau Tết là gì?

Phần lễ luôn nặng hơn phần hội
Quá đông và xô bồ
Hiện tượng "mua thần bán thánh"
Vệ sinh môi trường quá kém
Nạn "chặt chém" giá cả du khách

Thông tin tiện ích

Các giải TT&VH tổ chức

Tư liệu thể thao

Sự kiện qua ảnh

Người đẹp

Các bài nổi bật trong ngày

Đọc TT&VH ngày 13/2/2012: Cái chết của Whitney Houston - Những đồn đại kinh hoàng

Trong bối cảnh giới chức Mỹ công bố rất ít thông tin về nguyên nhân khiến Whitney Houston đột tử, vô số tin đồn, giả thuyết, phỏng đoán hiện đang hình thành quanh cái chết của diva này.

Bạn đọc thảo luận

Hate fun son - 2/13/2012 9:14:43 PM

Tôi sẽ rất ghét Suarez nếu anh ta bắt tay Evra, rất may là anh rất đàn ông, thể hiện quan điểm lập trường đến cùng. Vì vậy, I LOVE SUAREZ FORREVER.

Evra đã "chơi xỏ" Suarez như thế nào?

changhiu - 2/14/2012 12:06:45 AM

@MrTeaFerguson nên xin lỗi Liv vì Ferguson phát ngôn không đúng mực và gây sức ép lên FA phạt Suarez. Như thế đầu óc mọi người đều thoải mái.

M.U chấp nhận lời xin lỗi của Liverpool và Suarez

shinichi_81 - 2/14/2012 2:20:35 AM

điều quan trọng là Maradona và Pele không thi đấu cùng nhau bao giờ bạn ạ. Và hơn hết, cuộc chiến hay nói đúng hơn là sự mâu thuẫn của họ là việc khẳng định ai là số 1 trong mắt người hâm mộ chứ...

M.U và Liverpool thoát án sau “sự cố đường hầm”

thuongthoi - 2/13/2012 8:10:09 PM

Trận này cho thấy khả năng điều chỉnh trận đấu của Pep yếu kém đến mức nào. Sau 20 phút đáng lẽ phải thay Roberto và Pedro ngay lập tức. Roberto thì lặn mất tăm, không cầm được bóng, thế mà vẫn được...

Barca hai tay dâng Cúp cho Real

luu nguyen - 2/14/2012 1:13:19 AM

Nhắn gởi tất cả những ai còn đang ngụy biện cho S7: PBCT đã gây một vết thương lớn cho nhân loại, hãy thật thận trọng và có trách nhiệm khi các bạn bình luận về cuộc chiến chống lại tội ác đó.S7 có...

Suarez xin lỗi vì bị Liverpool ép buộc?

Tổng Biên tập: Trương Lê Kim Hoa
Giấy phép số 118/GP-TTĐT ngày 15/06/2011 do Bộ Thông tin
và Truyền thông cấp
Tòa soạn 33 Lê Thánh Tông, Hà Nội
Điện thoại: 04.39331878 Fax: 04.38248600
E-mail: ttvhonline@thethaovanhoa.vn
Web-site: www.thethaovanhoa.vn

Liên hệ quảng cáo
Nguyễn Quỳnh Hoa
Điện thoại: (04) 39330097
Mobile: 0912.4191.97
Email: hoaquynh@thethaovanhoa.vn

Miền Trung
Nguyễn Hữu Quý
Điện thoại: (0511) 3849355
Mobile: 0905.5543.03
Email: ngochoa@thethaovanhoa.vn

Miền Nam
Đỗ Thị Thu Hà
Điện thoại: (08) 39303373
Mobile:0903.1226.33
Email: thuha@thethaovanhoa.vn