Ở mọi nơi, chỗ nào có con người sinh sống, ở đó đều có những bài ca về vẻ đẹp thiên nhiên và con người. Ở đấy có những lời ca in đậm bản sắc. Ở Việt Nam, có nhiều tỉnh thành đã mời những nhạc sĩ nổi tiếng, sáng tác cho tỉnh mình một bản “tỉnh” ca. Có những bài hát rất hay, đi vào lòng người. Nhưng có những bài không ai nhớ nổi.
Hà Nội có rất nhiều bài hát hay, về mình! Không hiểu, có phải vì Hà Nội có bốn mùa Xuân, Hạ, Thu, Đông. Hà Nội có sông Hồng, hồ Tây, hồ Gươm... Hay Hà Nội có cái “bản sắc” riêng? TP.HCM cũng có mùa mưa, mùa nắng, cũng có sông Sài Gòn... sao lại thiếu những bài hát hay, về mình !? Có người nói, Sài Gòn là thành phố làm ăn, năng động, tốc độ và hỗn loạn... Ai muốn làm ăn, thử thách cuộc sống hãy tới Sài Gòn. Ở Sài Gòn không có cái không gian lắng đọng, thơ mộng, để có cái cảm tạo thành nhạc, thành thơ.
 |
“Ăn quận 5 - nằm quận 3”
Trước năm 1975, ở Sài Gòn có câu: “Ăn quận 5 - nằm quận 3”.
“Ăn” là trạng thái động, nó mô tả trạng thái vui vẻ, sung sướng và phấn khích của con người. Ở đấy có cười, nói, ồn ào và đôi khi cũng có kích động vì rượu.
“ Nằm” là trạng thái tĩnh, nó mô tả trạng thái thư giãn, nghỉ ngơi và tĩnh lặng của con người. Ở đấy có suy tư và lắng đọng.
Không hiểu do phân khu chức năng trong quy hoạch. Hay do văn hóa ẩm thực nổi tiếng của người Hoa, tạo nên cho quận 5 một không gian “động”. Còn quận 3, ở đấy với khu nhà ở, nằm dưới một rừng cây yên tĩnh, trầm mặc, nhẹ nhàng, đưa con người về với trạng thái suy tư, tĩnh lặng. Ở đấy con người cảm nhận dễ dàng về một không gian “tĩnh”.
 |
Thành phố được tạo ra bởi các không gian chức năng khác nhau, nó phù hợp với từng trạng thái con người, trong từng thời điểm. Con người cần phải lao động một cách tích cực để kiếm sống, ở đấy đòi hỏi con người phải năng động, tốc độ... con người cũng cần phải giao tiếp với nhau, để thông cảm, để hiểu biết nhau hơn. Ở đấy, thành phố phải có một không gian chung, không gian của chúng ta! Nhưng con người cũng phải suy tư, phải nghỉ ngơi. Ở đấy, thành phố phải có một không gian riêng, cho từng cái tôi, của mỗi con người!
Có phải do tính năng động, tính kinh tế... mà TP.HCM bây giờ chỉ còn không gian “động”. Ở đâu cũng thấy, trong một không gian, mọi người vừa ở, vừa làm việc, vừa vũ trường, vừa trường học... và lại vừa “nhậu”, đan xen. Không nhớ Thánh Khổng Tử, hay Thánh Mạnh Tử có nói, muốn con học giỏi thì phải xây nhà ở gần trường học. Ở TP.HCM bây giờ có rất nhiều quán nhậu xây cạnh trường học!? Không ai quản lý.
Đô thị chậm - Citta slow
Ngày nay trên thế giới, người ta nói đến vấn đề “sống chậm” bắt đầu từ ăn chậm, giảm tốc cuộc sống... “Để làm việc gì cũng nên nhân bản hơn”. Để sống có chất lượng hơn.
Từ phong trào sống chậm, trên thế giới đã có trào lưu Đô thị chậm tức Citta slow. Ở đấy có cương lĩnh bao gồm năm mươi lăm điều cam kết, chẳng hạn: “giảm bớt tiếng ồn và sự đi lại; tăng thêm không gian xanh; khu vực cho khách bộ hành; bảo tồn các giá trị thẩm mỹ truyền thống...”.
 |
TP.HCM có khu đô thị mới Phú Mỹ Hưng, khu đô thị này vừa được Bộ Xây dựng cấp giấy chứng nhận Khu đô thị mới kiểu mẫu. Ở đấy, đô thị có những tiêu chí về môi trường - một đô thị xanh, sạch, an toàn về môi trường sinh thái và thân thiện; cũng như tiêu chí đảm bảo quản lý, khai thác đô thị vì lợi ích cộng đồng. Với các tiêu chí đạt được, người dân thành phố lại tiếc một không gian “nằm quận 3”. Một không gian “tĩnh” đang từ từ mất đi và biến thành không gian “ăn”. Sôi động.
Triết lý về sống chậm, đô thị chậm là: “cân bằng, hãy nhanh khi đáng nhanh, hãy chậm khi cần chậm, hãy cố gắng sống ở cung bậc mà các nhạc sĩ gọi là Tempogiusto - nhịp chuẩn”.
