(TT&VH) - Mới đây, BTC Chương trình tuyên dương "Doanh nghiệp ứng dụng hệ thống quản lý chất lượng xuất sắc năm 2009" đã trao Giấy chứng nhận "Top 100 sản phẩm an toàn vì sức khoẻ cộng đồng" cho 3 sản phẩm của Cty Vedan. Việc này đã tạo nên bức xúc lớn trong dư luận, khi mà “nỗi đau” sông Thị Vải vẫn chưa qua.
Hôm qua, 27/10, trong cuộc họp báo tại Hà Nội, Bộ KH-CN đã thừa nhận việc cấp Giấy chứng nhận là “thiếu sót” của BTC và yêu cầu thu hồi giấy chứng nhận đã cấp cho DN này.
Bộ KH-CN không biết về giải thưởng?
Chủ trì cuộc họp báo là ông Ngô Quý Việt, Tổng cục trưởng Tổng Cục Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng và ông Trần Việt Thanh, Chánh văn phòng Bộ. Điều đáng ngạc nhiên là cả ông Việt và ông Thanh đều cho biết, Bộ KH-CN không được thông báo cụ thể về giải thưởng này. Bên cạnh đó, ông Thanh thừa nhận, hiện có quá nhiều giải thưởng do các đơn vị, tổ chức tự đứng ra thực hiện và vẫn nằm ngoài tầm kiểm soát. Theo Luật Chất lượng sản phẩm hàng hóa được Quốc hội thông qua năm 2007, quy định Giải thưởng chất lượng sản phẩm hàng hóa có 2 cấp: Giải thưởng chất lượng quốc gia do Bộ KH-CN chủ trì, trao hàng năm và giải thưởng chất lượng do các tổ chức, cá nhân tự đứng ra thực hiện. Bộ KH-CN đã ban hành thông tư số 06 ngày 3-4-2009, có hiệu lực từ 3-10.
Trong đó quy định tổ chức, cá nhân nào muốn trao giải thưởng chất lượng phải xây dựng đề án, trong đó đề cập rõ tiêu chí xét tặng và đề án đó phải được Bộ KH-CN hoặc các Sở KH-CN địa phương phê duyệt. Tuy nhiên, giải thưởng nêu trên lại bị “lọt lưới” do tổ chức trước thời điểm thông tư 06 có hiệu lực.
Ông Trần Việt Thanh cũng thừa nhận: “Với tư cách người tiêu dùng thì việc Vedan nhận chứng nhận này đúng là rất phản cảm, chuyện trao giải là thiếu sót đáng trách”.
Ông Ngô Quý Việt đang giải trình vụ việc
Ông Ngô Quý Việt cho biết: Bộ Khoa học và Công nghệ đã kiểm tra và xác nhận Cty Vedan có nhận 3 Giấy chứng nhận cho 3 sản phẩm nằm trong Top 100 sản phẩm an toàn vì sức khoẻ cộng đồng năm 2009 và khẳng định đây là “sai sót” của Ban tổ chức. Ngay sau khi sự việc xảy ra, Bộ KH-CN đã ra công văn số 2663/BKHCN -VP ngày 26/10/2009 nêu rõ: Công ty Vedan trong nhiều năm đã có hành vi xả nước thải chưa qua xử lý ra sông Thị Vải, gây ô nhiễm môi trường nghiêm trọng và cho đến nay, Cty vẫn chưa hoàn tất việc khắc phục các thiệt hại gây ra đối với môi trường và cộng đồng dân cư. Vì vậy, việc trao Giấy chứng nhận "Top 100 sản phẩm an toàn vì sức khoẻ cộng đồng năm 2009" cho các sản phẩm của Công ty Vedan là một thiếu sót rất lớn của BTC.
Bộ KH-CN yêu cầu Cơ quan đại diện của Bộ tại TP. HCM, BTC, Hội đồng xét tặng khẩn trương thu hồi Giấy chứng nhận sản phẩm an toàn vì sức khoẻ cộng đồng đã cấp cho Cty Vedan; thông báo công khai trên các phương tiện thông tin đại chúng về việc thu hồi giải thưởng. Đồng thời yêu cầu Vụ trưởng, Trưởng cơ quan đại diện của Bộ tại TP. HCM chịu trách nhiệm giải trình cụ thể về toàn bộ nội dung sự việc và kiểm điểm trách nhiệm của các cá nhân, đơn vị có liên quan, báo cáo Bộ trưởng trong ngày hôm nay 28/10.
Trước câu hỏi của các phóng viên về vấn đề có hay không việc các DN “nộp tiền mua giải thưởng” ông Việt cho biết, Bộ KHCN cũng đang đợi báo cáo giải trình nên chưa biết cụ thể về vấn đề tài chính như thế nào. Đến nay, Bộ cũng mới chỉ nắm qua phương tiện thông tin đại chúng.
Trao đổi với PV TT&VH về việc Bộ KHCN có xem xét loại bỏ Chứng nhận “Top 100 sản phẩm an toàn vì sức khỏe cộng đồng” hay không? Ông Ngô Quý Việt cho biết: “Hiện còn phải chờ BTC báo cáo xem Hội đồng xét thưởng xem quy trình có chặt chẽ không, nếu không chặt chẽ thì sẽ xem xét lại. Việc loại bỏ hay không còn tùy thuộc vào giải trình của các bên liên quan”.
Trao giải thưởng cho Vedan vì “liên tiếp nhầm lẫn”?
Hôm qua, BTC giải thưởng cũng có buổi họp báo giải trình tại TP.HCM. Bà Nguyễn Thị Sinh, Giám đốc Trung tâm tư vấn phát triển thương hiệu và chất lượng TP HCM (NATUSI) thư ký BTC cho rằng: “Đêm trao giải (11/10/2009), tại Nhà hát Thành phố Hồ Chí Minh, Cty Vedan Việt Nam được mời với tư cách là doanh nghiệp có tham gia giải thưởng chứ không được trao giải vì trước đó BTC đã thống nhất loại 3 sản phẩm của công ty này. Tuy nhiên do sơ xuất của nhân viên NATUSI khi xử lý hồ sơ đã gửi nhầm giấy chứng nhận theo danh sách đề cử. Còn thực tế danh sách được Ban tổ chức do ông Bùi Văn Quyền làm Trưởng ban đã duyệt không hề có sản phẩm của Cty Vedan Việt Nam”. Sự nhầm lẫn được bà Sinh lý giải như sau: Sau khi được ký mẫu (chữ ký của ông Hoàng Thuỷ Tiến, Cục phó Cục ATVSTP), các nhân viên đem đi “chạy” giấy chứng nhận hàng loạt bằng máy, nhưng do in nhầm danh sách đề cử (thay vì danh sách trúng giải), nên trong đó có ba sản phẩm của Cty Vedan. Và Giấy chứng nhận cũng không trao trực tiếp trên sân khấu, mà chỉ trao ở trong hội trường của BTC, nên nhân viên tiếp tục…“nhầm lẫn”?!
Tuy nhiên, lập luận trên thiếu thuyết phục vì trong danh sách các sản phẩm được cấp giấy chứng nhận BTC cung cấp cho báo Sài Gòn Giải Phóng đăng ngày 11/10 cũng có Cty Vedan. Ngay trong buổi trao giải, người dẫn chương trình cũng xướng tên Cty Vedan trong danh sách đoạt giải, và các thành viên trong BTC cũng không có ý kiến gì?.
Bà Sính cho biết: “Sáng 27/10, chúng tôi đã làm việc với Ban giám đốc Cty Vedan Việt Nam để xin lỗi về sự “nhầm lẫn” đề nghị rút lại giấy chứng nhận và yêu cầu Cty hoàn trả các tài liệu liên quan đến chương trình”.
Trả lời câu hỏi vì sao giấy chứng nhận của 3 sản phẩm của Cty Vedan Việt Nam, lại đóng dấu của Cục vệ sinh an toàn thực phẩm (Bộ Y tế) trong khi giải thưởng do Cơ quan Đại diện phía Nam Bộ Khoa học và Công nghệ phối hợp với NATUSI tổ chức, bà Sinh cho biết: “Sản phẩm của Cty Vedan Việt Nam thuộc nhóm hàng tiêu dùng nên mới đóng dấu của Cục vệ sinh an toàn thực phẩm. Chúng tôi khẳng định không có tiêu cực về tài chính vì giải thưởng này không phải được lập ra để chia phần” (?)
Ông Bùi Văn Quyền, Trưởng BTC cũng khẳng định: “Quy trình xét duyệt giải thưởng là chính xác (?). Ba sản phẩm của Cty Vedan lọt vào danh sách đề cử, đã được Hội đồng xét duyệt quyết định loại ra. Sai sót nằm ở nhân viên trong khâu in giấy chứng nhận. BTC sẽ xem xét sai sót của các cá nhân và tập thể để xử lý”.
Hôm qua, 27/10, trong cuộc họp báo tại Hà Nội, Bộ KH-CN đã thừa nhận việc cấp Giấy chứng nhận là “thiếu sót” của BTC và yêu cầu thu hồi giấy chứng nhận đã cấp cho DN này.
Bộ KH-CN không biết về giải thưởng?
Chủ trì cuộc họp báo là ông Ngô Quý Việt, Tổng cục trưởng Tổng Cục Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng và ông Trần Việt Thanh, Chánh văn phòng Bộ. Điều đáng ngạc nhiên là cả ông Việt và ông Thanh đều cho biết, Bộ KH-CN không được thông báo cụ thể về giải thưởng này. Bên cạnh đó, ông Thanh thừa nhận, hiện có quá nhiều giải thưởng do các đơn vị, tổ chức tự đứng ra thực hiện và vẫn nằm ngoài tầm kiểm soát. Theo Luật Chất lượng sản phẩm hàng hóa được Quốc hội thông qua năm 2007, quy định Giải thưởng chất lượng sản phẩm hàng hóa có 2 cấp: Giải thưởng chất lượng quốc gia do Bộ KH-CN chủ trì, trao hàng năm và giải thưởng chất lượng do các tổ chức, cá nhân tự đứng ra thực hiện. Bộ KH-CN đã ban hành thông tư số 06 ngày 3-4-2009, có hiệu lực từ 3-10.
Trong đó quy định tổ chức, cá nhân nào muốn trao giải thưởng chất lượng phải xây dựng đề án, trong đó đề cập rõ tiêu chí xét tặng và đề án đó phải được Bộ KH-CN hoặc các Sở KH-CN địa phương phê duyệt. Tuy nhiên, giải thưởng nêu trên lại bị “lọt lưới” do tổ chức trước thời điểm thông tư 06 có hiệu lực.
Ông Trần Việt Thanh cũng thừa nhận: “Với tư cách người tiêu dùng thì việc Vedan nhận chứng nhận này đúng là rất phản cảm, chuyện trao giải là thiếu sót đáng trách”.

Ông Ngô Quý Việt cho biết: Bộ Khoa học và Công nghệ đã kiểm tra và xác nhận Cty Vedan có nhận 3 Giấy chứng nhận cho 3 sản phẩm nằm trong Top 100 sản phẩm an toàn vì sức khoẻ cộng đồng năm 2009 và khẳng định đây là “sai sót” của Ban tổ chức. Ngay sau khi sự việc xảy ra, Bộ KH-CN đã ra công văn số 2663/BKHCN -VP ngày 26/10/2009 nêu rõ: Công ty Vedan trong nhiều năm đã có hành vi xả nước thải chưa qua xử lý ra sông Thị Vải, gây ô nhiễm môi trường nghiêm trọng và cho đến nay, Cty vẫn chưa hoàn tất việc khắc phục các thiệt hại gây ra đối với môi trường và cộng đồng dân cư. Vì vậy, việc trao Giấy chứng nhận "Top 100 sản phẩm an toàn vì sức khoẻ cộng đồng năm 2009" cho các sản phẩm của Công ty Vedan là một thiếu sót rất lớn của BTC.
Bộ KH-CN yêu cầu Cơ quan đại diện của Bộ tại TP. HCM, BTC, Hội đồng xét tặng khẩn trương thu hồi Giấy chứng nhận sản phẩm an toàn vì sức khoẻ cộng đồng đã cấp cho Cty Vedan; thông báo công khai trên các phương tiện thông tin đại chúng về việc thu hồi giải thưởng. Đồng thời yêu cầu Vụ trưởng, Trưởng cơ quan đại diện của Bộ tại TP. HCM chịu trách nhiệm giải trình cụ thể về toàn bộ nội dung sự việc và kiểm điểm trách nhiệm của các cá nhân, đơn vị có liên quan, báo cáo Bộ trưởng trong ngày hôm nay 28/10.
Trước câu hỏi của các phóng viên về vấn đề có hay không việc các DN “nộp tiền mua giải thưởng” ông Việt cho biết, Bộ KHCN cũng đang đợi báo cáo giải trình nên chưa biết cụ thể về vấn đề tài chính như thế nào. Đến nay, Bộ cũng mới chỉ nắm qua phương tiện thông tin đại chúng.
Trao đổi với PV TT&VH về việc Bộ KHCN có xem xét loại bỏ Chứng nhận “Top 100 sản phẩm an toàn vì sức khỏe cộng đồng” hay không? Ông Ngô Quý Việt cho biết: “Hiện còn phải chờ BTC báo cáo xem Hội đồng xét thưởng xem quy trình có chặt chẽ không, nếu không chặt chẽ thì sẽ xem xét lại. Việc loại bỏ hay không còn tùy thuộc vào giải trình của các bên liên quan”.
Trao giải thưởng cho Vedan vì “liên tiếp nhầm lẫn”?
Hôm qua, BTC giải thưởng cũng có buổi họp báo giải trình tại TP.HCM. Bà Nguyễn Thị Sinh, Giám đốc Trung tâm tư vấn phát triển thương hiệu và chất lượng TP HCM (NATUSI) thư ký BTC cho rằng: “Đêm trao giải (11/10/2009), tại Nhà hát Thành phố Hồ Chí Minh, Cty Vedan Việt Nam được mời với tư cách là doanh nghiệp có tham gia giải thưởng chứ không được trao giải vì trước đó BTC đã thống nhất loại 3 sản phẩm của công ty này. Tuy nhiên do sơ xuất của nhân viên NATUSI khi xử lý hồ sơ đã gửi nhầm giấy chứng nhận theo danh sách đề cử. Còn thực tế danh sách được Ban tổ chức do ông Bùi Văn Quyền làm Trưởng ban đã duyệt không hề có sản phẩm của Cty Vedan Việt Nam”. Sự nhầm lẫn được bà Sinh lý giải như sau: Sau khi được ký mẫu (chữ ký của ông Hoàng Thuỷ Tiến, Cục phó Cục ATVSTP), các nhân viên đem đi “chạy” giấy chứng nhận hàng loạt bằng máy, nhưng do in nhầm danh sách đề cử (thay vì danh sách trúng giải), nên trong đó có ba sản phẩm của Cty Vedan. Và Giấy chứng nhận cũng không trao trực tiếp trên sân khấu, mà chỉ trao ở trong hội trường của BTC, nên nhân viên tiếp tục…“nhầm lẫn”?!
Tuy nhiên, lập luận trên thiếu thuyết phục vì trong danh sách các sản phẩm được cấp giấy chứng nhận BTC cung cấp cho báo Sài Gòn Giải Phóng đăng ngày 11/10 cũng có Cty Vedan. Ngay trong buổi trao giải, người dẫn chương trình cũng xướng tên Cty Vedan trong danh sách đoạt giải, và các thành viên trong BTC cũng không có ý kiến gì?.
Bà Sính cho biết: “Sáng 27/10, chúng tôi đã làm việc với Ban giám đốc Cty Vedan Việt Nam để xin lỗi về sự “nhầm lẫn” đề nghị rút lại giấy chứng nhận và yêu cầu Cty hoàn trả các tài liệu liên quan đến chương trình”.
Trả lời câu hỏi vì sao giấy chứng nhận của 3 sản phẩm của Cty Vedan Việt Nam, lại đóng dấu của Cục vệ sinh an toàn thực phẩm (Bộ Y tế) trong khi giải thưởng do Cơ quan Đại diện phía Nam Bộ Khoa học và Công nghệ phối hợp với NATUSI tổ chức, bà Sinh cho biết: “Sản phẩm của Cty Vedan Việt Nam thuộc nhóm hàng tiêu dùng nên mới đóng dấu của Cục vệ sinh an toàn thực phẩm. Chúng tôi khẳng định không có tiêu cực về tài chính vì giải thưởng này không phải được lập ra để chia phần” (?)
Ông Bùi Văn Quyền, Trưởng BTC cũng khẳng định: “Quy trình xét duyệt giải thưởng là chính xác (?). Ba sản phẩm của Cty Vedan lọt vào danh sách đề cử, đã được Hội đồng xét duyệt quyết định loại ra. Sai sót nằm ở nhân viên trong khâu in giấy chứng nhận. BTC sẽ xem xét sai sót của các cá nhân và tập thể để xử lý”.
Nhóm Phóng viên