(TT&VH) - Ngựa hoang trở lại miền Bắc Siberia, cùng với chúng là những con bò xạ khổng lồ, bò rừng bison và dê Canada. Theo chân chúng là những con vật ăn thịt như hổ Siberia, sói vùng cực và báo tuyết. Tương lai xa nữa là những con voi ma mút và báo răng kiếm.
Đó ít nhất là những điều đang hiện hữu trong giấc mơ của một khoa học gia Nga, người đã dành 30 năm qua để tạo nên một công viên chứa đầy sinh vật từng sống tại Siberia trong thời kỳ băng hà.
Khoa học gia Nga Sergey Zimov hiện đang có kế hoạch đưa những con vật trên trở lại mảnh đất nơi chúng từng sinh sống và phát triển lên con số hàng triệu con, nhằm chứng minh cho giả thuyết của ông rằng chúng có thể ngăn chặn hoặc làm chậm quá trình Trái đất ấm lên.
30 năm theo đuổi ước mơ
“Thiên hạ thường tạo cho họ những khu vườn nhỏ. Tôi thì có cả một công viên thời kỳ băng hà. Đó là sở thích của tôi” – Sergey Zimov cười và nói với phóng viên tờ Telegraph. Nghề nghiệp thực thụ của ông là vật lý lượng tử.
Khoa học gia Zimov trong cuộc tiếp xúc với phóng viên
kênh truyền hình AP tại công viên đặc biệt của ông
kênh truyền hình AP tại công viên đặc biệt của ông
Zimov khởi đầu cho dự án tham vọng của ông bằng việc nuôi một đàn 40 con ngựa Yakutian bán hoang dã. Những con ngựa này vốn được người Yakut và một số dân bản xứ khác nuôi để lấy thịt. Dáng thấp, lưng bằng nhưng dai sức, chúng có thể sống sót mùa Đông khắc nghiệt ở Siberia nhờ có bộ da nhiều lông, nhiều lớp mỡ và khả năng đi qua tuyết đóng dày tới 1m.
Tuy nhiên trong đàn ngựa đầu tiên này có 15 con bị sói và gấu giết chết, 12 con khác chết vì ăn phải cây độc và hai con đã chạy thoát khỏi chuồng ngựa về nơi sinh sống của chúng ở cách trạm 1.000km.
Nhưng Zimov không nản chí và lại mua thêm ngựa. Giờ những con vật đã học cánh tránh cỏ độc và biết cách chống lại thú săn mồi. Trong vòng 3 năm qua, đã có rất nhiều ngựa sinh ra và sống sót hơn những con bị giết chết.
Ngoài ngựa Yakutian, Zimov còn nuôi những con nai sừng tấm Bắc Mỹ. Chúng đã sinh sôi trong công viên trước khi đào thoát ra ngoài và hiện sống thành từng đàn nhỏ trong các cánh rừng lân cận. Thi thoảng những con đực vẫn nhảy qua nhảy lại hàng rào cao 1,8m của công viên. Hồi tháng 9, Zimov đã mang về 6 con bò xạ 4 tháng tuổi. Một con chết sau khi tới không lâu. Những con khác được nuôi trong một khu vực nhỏ và được cho ăn cỏ khô, tới khi chúng có thể tự bảo vệ mình.
Mục đích chống biến đổi khí hậu
Việc nuôi những con thú trên không chỉ là một niềm vui, một đam mê, mà theo Zimov, còn phục vụ mục đích lớn hơn là chống biến đổi khí hậu.
Ông cho biết thay đổi khí hậu đã gây ra những tác động rõ rệt nhất tại vùng cực Bắc, nơi nhiệt độ thường ấm nhanh hơn bất kỳ nơi nào khác trên hành tinh. Phần lớn các nhà khoa học cho rằng các hoạt động của con người, đặc biệt là ô nhiễm công nghiệp và các sản phẩm sinh hoạt hàng ngày như sưởi ấm nhà, chạy xe, đang tạo nên hiện tượng ấm lên bất thường của Trái đất.
Nhưng Zimov nghĩ khác. Ông đang cố tạo lại một hệ sinh thái đã biến mất cách nay 10.000 năm vào cuối thời băng hà, vốn khép lại kỷ Canh tân (Pleistocene) dài 1,8 triệu năm và hình thành sự thay đổi khí hậu toàn cầu như ta đã biết.
Khởi đầu bằng ngựa Yakutian, Zimov đang có ý định đưa trở lại Siberia nhiều đàn động vật ăn cỏ như bò rừng, nai sừng tấm, tê giác, bò Tây Tạng, linh dương, bò xạ, ngựa, tuần lộc. Sau các loài động vật ăn cỏ sẽ là các loài thú săn mồi như chó sói, gấu, linh miêu, thậm chí cả hổ Siberi, cũng sẽ được nuôi trong công viên. Hiện nhân loại chưa có cách nào tái sinh các động vật đã tuyệt chủng như voi ma mút và hổ răng kiếm nhưng Zimov tin rằng nếu được tái sinh, công viên của ông sẽ là nơi phù hợp nhất để chúng sinh sống.
Ông cho rằng các đàn động vật ăn cỏ sẽ đóng vai trò biến đổi khu vực lãnh nguyên ở Siberia, hiện nay chỉ xuất hiện những cây nhỏ với cành khẳng khiu và cây bụi, thành một đồng cỏ tươi tốt. Những cây cỏ với hệ thống rễ phức tạp sẽ giúp ổn định mảnh đất băng giá, hiện đang tan chảy với tốc độ ngày một tăng. Ngoài ra, cỏ cũng phản chiếu ánh mặt trời tốt hơn rừng rậm, qua đó giúp giảm bớt hiện tượng trái đất ấm lên.
Theo Zimov, sẽ phải có hàng triệu con thú để thay đổi quang cảnh Siberia và giúp bảo vệ vùng đất đóng băng vĩnh cửu. Hiện công viên của Zimov mới có khoảng 70 động vật ăn cỏ. Ông muốn có thêm hàng ngàn con khác xuất hiện ở Siberia. Để mang tới 1.000 con bò rừng Bắc Mỹ hiện tốn khoảng 1 triệu USD và Zimov tin rằng đó là số tiền quá nhỏ khi xét đến lợi ích thu được. “Nếu đất đóng băng vĩnh cửu tan chảy hết, 100 tỉ tấn carbon sẽ được giải thoát trong thế kỷ này. Vậy thì 1 triệu USD có nghĩa gì? Chỉ như một khoản trợ cấp nhỏ mà thôi” - ông nói.
Gia Bảo
