(TT&VH) - Tổng thống Afghanistan Hamid Karzai chuẩn bị thông qua một đạo luật về gia đình, trong đó có những quy định liên quan tới hoạt động sinh hoạt tình dục giữa vợ chồng (chẳng hạn người vợ phải có nghĩa vụ “chăn gối” với chồng ít nhất 4 đêm/1 lần!). Quyết định này của Karzai khiến các nhà phân tích phương Tây kinh ngạc và phẫn nộ, vì họ cho rằng một đạo luật như vậy có thể hợp pháp hóa nạn cưỡng bức trong hôn nhân và hạn chế quyền của phụ nữ.
Trở lại "lối mòn" Taliban
Tờ Times của Anh đã nắm được một bản sao Luật tình trạng cá nhân Shia, vốn có nhiều điểm dựa trên các quy định trong gia đình theo truyền thống của người Shia. Luật có những thay đổi khiến người ta ngỡ ngàng. Gây ra nhiều tranh cãi nhất là các quy định liên quan tới hoạt động sinh hoạt tình dục giữa vợ chồng.
Phụ nữ Afghanistan sẽ trở lại cuộc sống như dưới thời Taliban?
Theo đó, điều 132 ghi rõ: “Trừ khi người vợ bị ốm hoặc bị bệnh mà việc quan hệ chăn gối khiến bệnh nặng thêm, người vợ phải có nghĩa vụ đáp ứng một cách tích cực với đòi hỏi xác thịt của chồng”. Luật cũng nói rõ rằng "nếu người chồng không đi xa, anh ta sẽ có quyền quan hệ chăn gối với vợ sau mỗi 4 đêm một lần".
Các quy định khác đều chứa đựng nội dung bất lợi cho phụ nữ, thậm chí còn ban hành lại những nội dung cấm đoán dưới thời Taliban. Cụ thể điều 133 nêu rõ: "Một người vợ không thể rời khỏi nhà khi chưa được phép của chồng, trừ khi vì lý do y tế hoặc các lý do khẩn cấp khác”. Tương tự, điều 177 có nói rằng: "Ngoan ngoãn, sẵn sàng quan hệ chăn gối và không được rời khỏi nhà khi chưa được phép của chồng là nghĩa vụ của vợ. Vi phạm các điều này có nghĩa là họ không tuân lời chồng”. Điều 27 cho phép việc kết hôn với các bé gái trở nên hợp pháp. Theo đó hoạt động này được phép ngay khi bé gái bắt đầu có chu kỳ phụ nữ. Luật cũng cho đàn ông quyền ưu tiên trong vấn đề thừa kế, dễ ly dị hơn và được ưu tiên nuôi con khi giải quyết tranh chấp tại tòa.
Lá phiếu của người Shia
Đối thủ của chính quyền Karzai cho rằng luật mới có nhiều điểm mâu thuẫn với hiến pháp. Các quy định trong luật này đã hoàn toàn đi ngược lại điều 22, trong đó đề cao sự bình đẳng giới trước pháp luật.
Họ cáo buộc Karzai đang cố gắng đánh đổi các quyền cơ bản của phụ nữ để lấy lá phiếu ủng hộ của những người Shia khi cuộc bầu cử Tổng thống diễn ra trong tháng 8. Mặc dù cộng đồng người Shia thiểu số chỉ chiếm 20% quy mô dân số và được coi là những người có quan điểm tín ngưỡng cấp tiến, các lãnh đạo của họ lại rất bảo thủ. Họ có ảnh hưởng lớn tới sự lựa chọn của người dân trong các cuộc bỏ phiếu.
Phản ứng quốc tế liên quan tới đạo luật này diễn ra khá chậm chạp do nó được tiến hành trong bí mật. Mọi chuyện được giữ kín tới mức ngoại trưởng Mỹ Hillary Clinton chỉ biết về đạo luật khi nó được người đồng cấp Phần Lan đề cập tới trong một hội thảo về Afghanistan tại The Hague. Các nữ nghị sĩ Afghanistan cho biết họ hoàn toàn bất lực trong việc đấu tranh chống lại đạo luật. "Đa số đàn ông đồng ý ủng hộ luật" - bà Azita Raffat, một nghị sĩ đại diện cho tỉnh Badghis, nhận xét.
Mặc dù tại Afghanistan, hơn 1 triệu bé gái đã được tới trường, phụ nữ giờ đã được tham gia chính trị và được đi làm, vẫn có những e ngại rằng các thành tựu này sẽ sớm trở về điểm xuất phát. Văn hóa của người Afghanistan khá bảo thủ, với các đạo luật thường là sự pha trộn giữa truyền thống bộ tộc và luật tín ngưỡng, trong đó coi nhẹ quyền lợi phụ nữ. Vấn đề quyền phụ nữ cũng thường xuyên là tâm điểm gây căng thẳng giữa các đối tượng bảo thủ và những thành viên với đầu óc cởi mở hơn trong chính phủ.
Phương Tây phẫn nộ
Lẽ dĩ nhiên phương Tây không đời nào ủng hộ việc Afghanistan ban hành đạo luật trên. Canada, quốc gia đóng góp quân lớn thứ 3 cho sứ mạng của NATO ở Afghanistan đã cảnh cáo sẽ cân nhắc lại việc góp thêm quân nếu các đạo luật không bị hủy bỏ. Thủ tướng Canada Stephen Harper cho biết ông đang vận động cách lãnh đạo cùng gây sức ép khiến Afghanistan phải hủy luật. Tổng thống Pháp Nicolas Sarkozy yêu cầu chính quyền Afghanistan phải bảo vệ và tôn trọng quyền phụ nữ. Chủ tịch Ủy ban đối ngoại đặc biệt Anh Mike Gapes, tuyên bố đạo luật này là một hành động đáng bị chỉ trích: "Chúng ta không tới Afghanistan lật đổ Taliban để rồi chính phủ lại triển khai các chính sách mang phong cách Taliban. Chuyện này đã đặt một dấu hỏi lớn về bản chất của chính quyền Afghanistan”. Còn Tổng thống Mỹ Barack Obama đã bày tỏ "sự ghê tởm" với đạo luật.
Trước phản ứng dữ dội của dư luận quốc tế, hôm 4/4, Tổng thống Karzai đã yêu cầu Bộ Tư pháp cùng các học giả và lãnh đạo tôn giáo xem xét lại đạo luật. Ông cũng đã tuyên bố rằng sẽ có sự thay đổi nếu luật đi ngược lại hiến pháp hoặc luật Sharia của người Hồi giáo.
Tường Linh
