Inter Mourinho & cuộc cách mạng chiến thuật: Giữ bóng ít, vẫn chiến thắng

Thứ Bảy, 22/05/2010 11:56 | In trang nàyIn bài viết

(TT&VH) - Liệu màn trình diễn thành công của Inter trước Barcelona, khi họ chỉ cầm bóng có 16% thời gian trận đấu, sẽ là bước ngoặt với chiến thuật bóng đá hiện đại?

Jose Mourinho, ảnh Getty 
Một trong những điều khiến bóng đá hấp dẫn và đẹp nhất là sự khó đoán và khả năng sáng tạo liên tiếp về mặt chiến thuật. Khi hệ thống WM thống trị, đội hình 4-2-4 xuất hiện và vượt qua nó. Khi đội hình đổ bê tông đe dọa khiến các trận đấu chết yểu thì cũng là lúc bóng đá tổng lực ra đời. Khi John Cruyff cáo buộc hệ thống 3-5-2 “giết chết bóng đá” vì không còn các cầu thủ chạy cánh chơi tấn công, thì hệ thống một tiền đạo xuất hiện lại làm tái sinh những người chạy cánh phi thường. Bóng đá tiến hóa liên tục, và xem Inter hạ gục Barcelona tháng trước, không khỏi đặt ra câu hỏi rằng liệu những nhà lịch sử chiến thuật trong tương lai có nhìn lại trận đấu đó như một bước ngoặt của bóng đá?

Tất nhiên, chỉ tương lai mới có thể trả lời, nhưng cách mà Inter chiến thắng thật sự hết sức ấn tượng. Trận đấu đó như một dấu hiệu báo trước thời kỳ phải sở hữu bóng nhiều mới chiến thắng, với những đại diện như Barca, TBN, hay Brazil, đã là dĩ vãng.

Bối cảnh

Thật ra, Inter vẫn là đội thua trận ở Nou Camp. Và nếu không có quyết định của trọng tài về pha chạm tay của Yaya Toure, mọi chuyện đã có thể diễn biến khác. Dù cũng tổn thất với việc mất Thiago Motta (thẻ đỏ), đội bóng Ý cũng nhận được hai quyết định quan trọng có lợi từ trọng tài ở lượt đi: Diego Milito ghi bàn trong tư thế việt vị, Dani Alves lẽ ra phải được hưởng phạt đền. Và tất nhiên, Barca bất lợi sau chuyến đi kéo dài bằng xe buýt, khiến họ trở nên đờ đẫn và không được sắc sảo như ở Emirates tại vòng tứ kết.

Lẽ đó, chiến thắng 3-1 của Inter là nền tảng quan trọng để họ triển khai lối chơi ở lượt về, khiến cho Barca trở nên bất lực dù đội bóng TBN sở hữu bóng đến 84%, một con số mà nếu trong hoàn cảnh bình thường, những nhà vô địch La Liga sẽ nghiền nát mọi đối thủ. Sau trận đấu, HLV Jose Mourinho giải thích rằng các cầu thủ của ông không giữ bóng nhiều để tập trung duy trì cự ly đội hình và thế trận chặt chẽ, thứ triết lý bóng đá đã khiến HLV người BĐN bị chỉ trích là một kẻ “phản bóng đá”. Thật ra, đó không phải là một thuật ngữ xa lạ, nó đã được dùng để chỉ HLV Osvaldo Zubeldia của Estudiantes ở Argentina và Mourinho chỉ đưa triết lý bóng đá đó lên một trình độ mới, được biết đến rộng rãi hơn, ở Champions League.

Những tranh cãi

Ở Argentina, cuộc tranh cãi bất tận giữa hai trường phái Bilardo và Menotti đã kéo dài suốt nhiều thập kỷ qua: Liệu bóng đá là chiến thắng hay là chơi đẹp. Còn ở châu Âu, câu hỏi về bóng đá được nhìn ở góc độ khác: có cần sở hữu nhiều bóng hơn để chiến thắng hay không? Một trong những người bảo vệ lối chơi kiểm soát nhiều bóng khá nổi tiếng là Allen Wade, cựu giám đốc kỹ thuật của LĐBĐ Anh (FA), người từng tổ chức các lớp học cho những HLV trứ danh như Roy Hodgson. Còn phe chống đối là Charles Reep, người đã có các ý tưởng định hình hệ thống đào tạo trẻ ở Anh những năm 1960 huy hoàng.

Năm 1973, trên cơ sở phân tích 9.715 bàn thắng, Reep viết cuốn “League Championship Winning Soccer and the Random Effect: The Anatomy of Soccer under the Microscope” (Chiến thắng ở giải VĐQG và các hiệu ứng ngẫu nhiên: Nghiên cứu cấu trúc bóng đá dưới kính hiển vi). Tuy nhiên, nó đã không được xuất bản. Trong đó, Reep phân tích thất bại 1-3 trên sân nhà của tuyển Anh trước Tây Đức ở lượt đi bán kết EURO 1972. Tây Đức, được Guenter Netzer tạo cảm hứng, đã thể hiện lối chơi chuyền bóng một chạm tốc độ cao và biến những cầu thủ Anh thành những kẻ ngờ nghệch. Hầu hết mọi người đều coi đó là thất bại đáng buồn nhất của đội bóng xứ sương mù kể từ khi họ thua Hungary 3-6, nhưng Reep thì khác.

Bằng những con số, Reep chỉ ra rằng xét trên khía cạnh hiệu quả và cơ hội tạo ra, những đường chuyền dài vô vị không hề thua kém những pha đan bóng thêu hoa dệt gấm. Mourinho đã chứng minh quan điểm đó trên sân bóng. Đầu tiên chính ở Premier League, nơi ông mang đến lối chơi “sức nhàn thắng sức mỏi”. Với Chelsea, HLV người BĐN không yêu cầu các cầu thủ phải sở hữu bóng nhiều, mà quan trọng là tận dụng được những khoảnh khắc có bóng với sự tập trung cao độ, hướng thẳng đến khung thành đối phương, để tránh rơi vào bế tắc, như Barca đã húc phải bức tường đá trong trận gặp Inter ở Nou Camp.

Kiểm soát bóng (Possession) hay vị trí (Position)?

Cựu HLV ĐT Na Uy Egil Olsen, hiện là giáo sư khoa Thể thao và giáo dục thể chất ở Đại học quốc gia nước này, đã lựa chọn một học thuyết trung gian giữa Reep và Wade. Ông nghiên cứu các thống kê và kết luận rằng không phải là ai sở hữu bóng, mà là vị trí của quả bóng mới là điều quyết định chiến thắng. Dựa trên những nghiên cứu đó, Olsen là một trong những người khai phá cho trường phái bóng đá khoa học của Bắc Âu. Khi dẫn dắt ĐT Na Uy dự Italia 1990, Olsen yêu cầu các cầu thủ phải đưa bóng liên tục vào vùng nhạy cảm: các khoảng trống đằng sau tuyến phòng ngự thứ nhất của đối thủ. Kết quả: Na Uy vươn lên xếp thứ 2 thế giới.

Có lý do để nghi ngờ công trình của Reep vì ông không chú ý nhiều đến chất lượng các đội bóng liên quan. Có thể đặt một giả thuyết an toàn rằng một đội bóng kém kỹ thuật sẽ gặp nhiều nguy hiểm hơn khi cố gắng chơi sở hữu bóng nhiều, trong khi một đội mạnh sẽ khó bị đánh bại hơn bởi những đường chuyền dài đơn giản. Các thống kê của Reep cũng cho thấy ở trình độ càng cao, lối chơi chuyền bóng một chạm càng kém hiệu quả. Trong các trận đấu giữa những ĐTQG, 63% bàn thắng là kết quả từ những pha phối hợp với 5 đường chuyền hoặc ít hơn, trong khi tính tổng cộng, có tới 87% những bàn thắng như thế.

Thay lời kết

Có không ít đội bóng thành công với lối chơi kiểm soát bóng ít, nhưng tận dụng được tối đa hiệu quả: Brazil 2002, Ý 2006 và ở tầm CLB, mọi đội bóng của Mourinho (Porto, Chelsea và Inter) và Liverpool 2005. Tuy nhiên, Inter 2010 có thể coi là một trường hợp đặc biệt, với kỷ luật chặt chẽ chưa từng thấy, như việc họ vẫn cầm chân được Fiorentina dù chỉ có 9 người trên sân vào đầu mùa này. Một lần nữa, Mourinho lại thể hiện cái chất thực sự của "Người đặc biệt"
 
Trần Trọng
0 thích.

Bình luận (25)

avatar đội bóng
Các đội bóng của Mou thường vô địch quốc gia vì vậy ngoài khả năng phòng ngự "trước các đội bóng lớn", đội của Mou cũng phải có khả năng tấn công để nuốt các đội bóng nhỏ. Thực tế thì các đội của Mou không chỉ phản công mà tấn công rất tốt. Nói chung Mou giỏi còn vô địch thì còn nhờ may mắn ví dụ "núi lửa" chẳng hạn.
The Blues  (bknhl@yahoo.com) (09:52 24/05/2010)

0 người thích bình luận này.  0 không thích. Thích Không thích
avatar đội bóng
Tôi không định comment nhưng thấy có nhiều comment nực cười quá nên đành lếu láo vài dòng. Bất cứ ai biết xem bóng đá đều phải công nhận Inter đã chơi hay hơn trong trận CK CL. Họ phòng ngự nhưng không hề thụ động. Ngoài 2 bàn thắng tuyệt đẹp ra, họ có nhiều cơ hội ghi bàn hơn hẳn BM. Phòng ngự nhưng rất ít khi phạm lỗi là đặc điểm chung của các đội bóng do Mourinho dẫn dắt. Vậy thì cơ sở nào để nói là Mourinho "giết chết" bóng đá? Thật ra Inter đã thắng BM ngay từ khi trận đấu chưa bắt đầu. Việc Van Gaal chỉ trích chiến thuật của Mourinho chỉ nói lên được một điều: ông ta đang lo sợ. Chưa đấu mà đã sợ thì thua là lẽ đương nhiên! Mà Van Gaal lo sợ cũng phải thôi, bởi thực tế trận CK cho thấy Mourinho giỏi hơn nhiều. Trong khi Mourinho trao đổi với Sneijder, Van Gaal ngồi gục đầu trên băng ghế chỉ đạo. Kết quả là ít phút sau Milito ghi bàn! Những kẻ bảo Inter vô địch vì lắm tiền còn đáng cười hơn khi mới đây thôi, vào đầu mùa bóng họ còn "dè bỉu" Inter mua toàn "hàng dạt" (Sneijder, Lucio). Còn ai muốn biết những BLV nổi tiếng nói gì về Mourinho thì vào Goal.com mà xem.
Vu Nguyen  (abc@yahoo.com) (10:28 23/05/2010)

0 người thích bình luận này.  0 không thích. Thích Không thích
avatar đội bóng
bài viết ngay từ đầu đã nói rằng trận đấu ở Camp Nou đội chiến thắng là Barcelona. Vậy thì còn gì để tranh cãi về khống chế bóng ít hay khống chế bóng nhiều? Rõ ràng là đội cầm bóng nhiều hơn đã thắng, và nếu không may mắn thắng trong trận lượt đi thì lượt về làm sao họ chơi phòng ngự tiêu cực thế được, và ngay cả khi ấy họ cũng thủng lưới một bàn.
Phan Lạc Long  (laclong@gmail.com) (11:21 22/05/2010)

0 người thích bình luận này.  0 không thích. Thích Không thích
avatar đội bóng
@Lexuanky: Không đồng tình với cách nói của bạn. Với 2 đội bóng mà các cầu thủ có trình độ tương đương như Inter và Barca, đội chủ trương phòng thủ với 10 người mà nhiệm vụ chính chỉ là phá bóng thì dễ dàng hơn hơn việc tấn công hàng trăm lần. Tấn công là gì: tạo khỏang trống, chuyền bóng thật chính xác và lực phải vừa đủ để đồng đội có thể khống chế được. Rồi tiền đạo thì phải chạy chỗ sao cho đừng việt vị, dứt điểm thì phải chính xác. Làm được hoàn hảo tất cả các công đoạn đó thì mới có được 1 bàn thắng. Trong khi phòng thủ kiểu Inter thì sao: có bóng là phá lên, tới đâu thì tới . Lượt đi cũng vậy Inter không hề tổ chức tấn công mà chỉ phản công. Điều kiện cần để họ làm được điều này trớ trêu là nó lại nằm ở chính lối đá của Barca: không bao giờ dừng tấn công kể cả khi đã dẫn bàn. Nếu Barca dẫn 1 bàn rồi chủ động đá chậm, giữ bóng chắc ở giữa sân thì với khả năng của hàng tiền vệ Barca, cho các cầu thủ Inter đuổi theo bóng là điều hoàn toàn trong khả năng, hoặc tiêu cực hơn là dồn cả đội 11 người về thủ. Nhưng nếu Barca đá như vậy thì họ đã không phải là Barca. Chiến thắng (nếu có) theo kiểu đó cũng sẽ bị các CĐV phản đối và khinh bỉ. Đây là 1 trong các lý do vì sao khẩu hiệu của Barca lại là Mes que un club-hơn cả 1 CLB đấy. Đá theo phong cách Inter hiện giờ là "phá" chứ không phải "đá" bóng, nó dễ hơn cách Barca chơi bóng thật sự rất nhiều lần.
Linh  (greenstar20vn@gmail.com) (12:14 23/05/2010)

0 người thích bình luận này.  0 không thích. Thích Không thích
avatar đội bóng
Hic! Hiệp 1 Bayern cầm bóng 63%, Inter cầm bóng 37%. Milito ghi bàn ở phút 35, 1-0. Nếu trận CK chỉ 45 phút thì ai đoạt Cup nhỉ? Còn phải chờ xem 45 phút nữa ai sẽ kiểm soát bóng và chung cuộc thế nào nhé! Bóng đá hấp dẫn như vậy đấy!
Phuc Sanh  (sanhphuc@gmail.com) (02:48 23/05/2010)

0 người thích bình luận này.  0 không thích. Thích Không thích
avatar đội bóng
Hiệp 2 vẫn thế!Bayern kiểm soát bóng nhiều hơn và Milito lại ghi bàn ở phút 70! Anh chàng người Argentine này "kỳ cục" ghê, cứ mỗi 35 phút lại ghi 1 bàn, nếu trận đấu 105 phút chắc Milito có hat-trick!Đội nào được HLV Mourinho này huấn luyện thì không đời nào "cầm vàng lại để vàng rơi"! Hiệp 1 đã có vàng, thì hiệp 2 lại lượm thêm vàng!! Inter Milan rất xứng đáng Vô địch ECL 2010!
Phuc Sanh  (sanhphuc@gmail.com) (03:34 23/05/2010)

0 người thích bình luận này.  0 không thích. Thích Không thích
avatar đội bóng
"Dù cũng tổn thất với việc mất Thiago Motta (thẻ đỏ), đội bóng Ý cũng nhận được hai quyết định quan trọng có lợi từ trọng tài ở lượt đi: Diego Milito ghi bàn trong tư thế việt vị, Dani Alves lẽ ra phải được hưởng phạt đền." Sai rùi, vì sau trận đấu tôi có lên mạng tìm và xem lại các tình huống tranh chấp trong trận đấu đó thì thấy đó là các pha xử lý chính xác của trọng tài!!!! rõ ràng trận đó Inter thắng xứng đáng và có nhiều tình huống TT thổi việt vị ko chính xác đâu!!!! Còn trận này mà bảo 2 tình huống đó là may mắn của Inter thì bó tay!!!!
Trung uý  (trunguy08@yahoo.com) (04:56 22/05/2010)

0 người thích bình luận này.  0 không thích. Thích Không thích
avatar đội bóng
Đỉnh cao nghệ thuật cầm quân của Mou là ở chỗ luôn bắt lối phương chơi theo cách chơi của mình thay vì của họ. Các trận cầu lượt đi và về của Inter với Chelsea và Barca đã nói nên điều đó. Lượt đi, Inter chơi sòng phằng với cả Chelsea và Barca, và điều này đã làm ngỡ ngàng hai đội bóng mạnh nhất thế giới. Inter luôn làm cái điều ngược lại: khi đối thủ nghĩ là Inter chơi phòng ngự - họ sẽ tấn công và ngược lại. Dường như, Mou có thể sắp sếp đội hình theo bất kỳ sơ đồ nào mà ông muốn - điều luôn gây bất ngờ cho đối thủ. Xin bái phục Mou... và đêm nay, đến lượt ông thày Van Gaal sẽ ngả mũ trước người học trò kiệt xuất Mourinho. Inter sẽ thắng 2-1 và đi vào lịch sử. Cái vĩ đại của Mou là ở chỗ ông làm cho cái vĩ đại trở thành bình thường và điều binh thường trở thành vĩ đại. Ông đã biến đương kim vố địch Barca trở thành một kẻ khờ sau hai trận đấu. Trường hợp ngược lại, ông đã biến Porto be nhỏ bất ngờ đứng lên bục vinh quang...
Tuan_Thanh  (catfish75@gmail.com) (05:36 22/05/2010)

0 người thích bình luận này.  0 không thích. Thích Không thích
avatar đội bóng
Cầu mong tối nay Inter sẽ giành chiến thắng để giành nốt chiêc cúp còn lại,cho cú ăn ba vĩ đại mà có khi cả đời chưa chắc chúng ta được chứng kiến 2 lần
tuan_inter  (nguyenanhtuan_inter@yahoo.com) (06:15 22/05/2010)

0 người thích bình luận này.  0 không thích. Thích Không thích
avatar đội bóng
"Cái vĩ đại của Mou là ở chỗ ông làm cho cái vĩ đại trở thành bình thường và điều binh thường trở thành vĩ đại. " ---> chuẩn ko cần chỉnh, "bình thường trở thành vĩ đại, vĩ đại trở thành bình thường"...cũng giống như ông giúp Porto nhỏ bé nhưng vô địch C1, còn cầm một đội là ứng cử viên vô địch Chel thì ko bao giờ đến ck... và đêm nay ông sẽ tiếp tục biến grand inter được đánh giá cao hơn thành người chiến bại...vì sao, ko ai hiểu vì sao, chỉ biết vì Mou là "người đặc biệt",
góp vui tý  (cf4ars@gmail.com) (06:23 22/05/2010)

0 người thích bình luận này.  0 không thích. Thích Không thích

Gửi bình luận

Họ tên bạn:
Email:
  Football  Chọn Avatar
Nội dung:
  Gửi bình luận
Trang bình luận

Giải Âm nhạc Cống hiến

Bình chọn

Theo bạn, ai sẽ trở thành Cầu thủ xuất sắc nhất châu Âu năm 2011?

  • 1. Lionel Messi
  • 2. Cristiano Ronaldo
  • 3. Xavi Hernandez
bình chọnXem kết quả

Thông tin tiện ích

Các giải TT&VH tổ chức

Tư liệu thể thao

Giới thiệu giao lưu trực tuyến

Sự kiện qua ảnh

Người đẹp

Bạn đọc thảo luận

Soap - 5/22/2012 10:56:36 PM
Tóm lại là bà Esperanza này là Madridista
Bảo Chi Lâm - 5/22/2012 10:48:29 PM
Tự tin sao phải xoắn! Tài giỏi thiếu gì nơi thể hiện! Sao anh cứ tỏ ra lép vế thế! Đừng để người ta nói mình năng lực có hạn!
Cules37 - 5/22/2012 10:57:42 PM
Điểm 10 cho Ro điệu tôi thấy còn hơi thấp nếu tính theo thang điểm 100. Với những đóng góp to lớn trong những "trận cầu đỉnh cao" thì chú này xứng đáng với điểm 20/100. Fan Real vỗ tay .
NXT - 5/21/2012 12:26:22 PM
Búp bê có lối chơi cống hiến tuyệt vời chỉ cần ổn định tâm lý và quả giao bóng thì búp bê sẽ là nữ hoàng đích thực
khán giả - 5/22/2012 10:32:49 PM
Chính sự cổ vũ nhiệt tình của khán giả TH đã tiếp thêm sức mạnh cho các cầu thủ!